Het verlies van Nederlands-Indië
Na 350 jaar Nederlands bestuur in Nederlands-Indië eiste de Indonesische bevolking de macht op. De onafhankelijkheidsstrijd werd met geweld uitgevochten. De uitkomst werd uiteindelijk door de internationale diplomatie beslist.
 |
|
| Soekarno, de eerste president van het onafhankelijke Indonesië, 18 maart 1947. |
Met deze daad werd 350 jaar geschiedenis symbolisch afgesloten: niet langer werd Indonesië bestuurd door Nederlanders, maar door een Indonesische regering. Hiervoor hadden de Indiërs een lange strijd moeten leveren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was het Nederlandse gezag overmeesterd door het Japanse leger. Nederlandse militairen en burgers werden geïnterneerd in kampen en verdwenen zo voor een tijd van het Indische toneel.
Toen Japan in 1945 werd verslagen riepen twee Indische voormannen, Soekarno en Hatta, de onafhankelijke Republiek Indonesië uit. Nederland, zelf herstellende van de oorlog in Europa, had in Indië te weinig greep op de situatie om de onafhankelijkheidsstrijd de kop in te drukken.
In 1947 werd een akkoord bereikt tussen Nederland en de Republiek Indonesië; Indië en Nederland zouden de Indonesische eilanden in een Unieverbond samen besturen. Hiervan kwam niet veel terecht; in 1947 en 1948 werd daarom een grote troepenmacht gezonden om de Republiek militair uit te schakelen.
Deze bloedige, zogenaamde 'politionele acties' (te zien als politie-ingrijpen in een binnenlandse situatie, zo hoopte Nederland) werden internationaal fel veroordeeld. Onder druk van het buitenland boog Nederland voor het onvermijdelijke: na driehonderdvijftig jaar werd de band tussen Nederland en zijn belangrijkste kolonie verbroken.
 |
| Het tekenen van de soevereiniteitsoverdracht in 1949. |
